Język przemówień politycznych generała Wojciecha Jaruzelskiego w okresie stanu wojennego

W książce niniejszej zostaną poddane analizie cechy charakterystyczne języka propagandy totalitarnej oraz ich realizacja w polskim systemie po­litycznym. Do tego celu należało wybrać materiał językowy, który byłby z jednej strony właściwą egzemplifikacją problemu, z drugiej zaś pozwa­lałby - poprzez swoje bogactwo - na wydobycie owych cech charakte­rystycznych. Założyć można, że takim materiałem jest język przemówień politycznych generała Wojciecha Jaruzelskiego.
Jaruzelski jest z pewnością jednym z najważniejszych polskich polityków XX wieku i można go umieścić w rzędzie takich postaci jak Ignacy Jan Paderewski, Józef Piłsudski, Roman Dmowski, Bolesław Bierut, Władysław Gomułka, Edward Gierek, Lech Wałęsa czy Tadeusz Mazowiecki. Stwier­dzić bowiem należy, że działalność tych postaci oddziałała na polską historię w stopniu więcej niż przeciętnym. Ponadto Generał jest człowiekiem o cieka­wej biografii: pochodzący z przedwojennej inteligencji, edukowany w gim­nazjum jezuickim, zesłany na Syberię, oddany żołnierz Ludowego Wojska Polskiego i wreszcie polityk związany z komunistyczną partią. W latach 80. XX wieku Jaruzelski skupiał w swym ręku najważniejsze funkcje poli­tyczne w kraju: państwowe i partyjne. Był przede wszystkim I sekretarzem Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej i premierem rządu Polskiej Rzeczy­pospolitej Ludowej. Do historii XX wieku przejdzie jednak jako Przewodni­czący Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego, który wsławił się wprowa­dzeniem w Polsce stanu wojennego 13 grudnia 1981 roku. Fakty te czynią go naturalnym niejako „obiektem" do analiz różnego rodzaju: tak pod względem politologicznym, socjologicznym, lingwistycznym, jak i historyczno-biograficznym. Prac na temat biografii i działalności Generała ukazało się wiele

Wprowadzenie
Rozdział pierwszy. Nowomowa - drewniany język
1. Język polityki
- Polaryzacja uniwersum politycznego
- Rytualizacja języka
- Magia w języku polityki
- Selektywność treści
- Arbitralność
- Niedookreśloność pojęć
- Idiomatyczny charakter języka totalitarnego
2.Funkcje drewnianego języka
- Funkcja perswazyjna
- Funkcja dystorsyjna
- Funkcja informacyjna
- Funkcja kreatywna
3. Uwagi końcowe
Rozdział drugi. Społeczne i zawodowe uwarunkowania języka Wojciecha Jaruzelskiego
1. Charakterystyka jakościowa przemówień Wojciecha Jaruzelskiego
- Neologizmy
- Archaizmy
- Makaronizmy
- Związki frazeologiczne
- Prozaizmy
- Wulgaryzmy
- Pytania retoryczne
- Cytaty
- Tropy stylistyczne
- Składnia przemówień
2. Metafory w przemówieniach Wojciecha Jaruzelskiego
- Funkcje metafor w przemówieniach Generała
- Metaforyka w przemówieniach I sekretarza
3. Uwarunkowania społeczne i polityczne języka Wojciecha Jaruzelskiego 84
4. Uwarunkowania zawodowe języka Wojciecha Jaruzelskiego 94
5. Uwagi końcowe 97
Rozdział trzeci. Generał a nowomowa
1. Manicheizm
- Rytualność
- Magia w języku Jaruzelskiego
- Niedookreśloność pojęć
- Idiomatyczność
- Arbitralność i selektywność treści
Uwagi końcowe
Zakończenie
Bibliografia

Jeziński Marek
prof. nadzw. dr hab. - kierownik Katedry Dziennikarstwa i Komunikacji Społecznej Wydziału Politologii i Studiów Międzynarodowych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Jego główne zainteresowania badawcze to socjologia polityki, antropologia polityki, marketing polityczny, współczesna kultura masowa i kultura popularna. Jest autorem kilkudziesięciu artykułów naukowych z dziedziny politologii, socjologii, kulturoznawstwa, współczesnego teatru i muzyki popularnej. Opublikował książki: The Quest for Political Myth and Symbol in the Political Language of Akcja Wyborcza "Solidarność" and Sojusz Lewicy Demokratycznej (2003), Marketing polityczny a procesy akulturacyjne. Przypadek III RP (2004) i Język przemówień politycznych Wojciecha Jaruzelskiego w okresie stanu wojennego (2009) oraz jest redaktorem kilku prac zbiorowych. W wolnych chwilach gra w zespołach muzyki eksperymentalnej i improwizowanej Tacuara Nod, L2&T oraz Tales of Nod.