Od redaktorów . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 5
Nota dalla redazione . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 7
Część I
HISTORIA I PRAWO
Andrzej Gaca, Zbigniew Witkowski
Zjednoczenie Włoch. W 150. rocznicę wydarzeń roku 1861 . . .. . . . . . . . . . . . . 11
Summary . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 33
Riassunto . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 33
Roberto Martucci
L’Italiaunita e il governo delre . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . 35
Streszczenie . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 66
Summary . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 66
Zbigniew Machelski
Jak Włochy i Włosi radzili sobie z kryzysem? . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . 67
Summary . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 86
Riassunto . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 87
Małgorzata Lorencka
Ewolucja włoskiego systemu partyjnego po 1993 roku . . . . .. . . . . . . . . . . . . . 89
Summary . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 110
Riassunto . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 110
Katarzyna Witkowska-Chrzczonowicz, Jakub Rutynowski
Republika Włoska i Republika Federalna Niemiec – dwa państwa założycielskie Wspólnot Europejskich na drodze integracji
europejskiej . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 111
Summary . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 146
Riassunto . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 147
Część II
RECENZJE
Piotr Chrzczonowicz
Recenzja: Diego Gambetta, Mafia sycylijska. Prywatna ochrona jako biznes
(w przekładzie Juliana Kutyły), Oficyna Naukowa, Warszawa2009, ss. 389 . . . . 151
Nota o Autorach . . . . . . . . . . .. . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . .161
Bronowski Cezary
Witkowski Zbigniew
Prof. zw. dr hab. Zbigniew Witkowski (ur. 1953 r. w Mrągowie): studia na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu ukończone w 1976 r. Aplikacja sądowa 1976-1978 ukończona w 1978 r. zdaniem egzaminu sędziowskiego w Sądzie Okręgowym w Toruniu. Doktorat w zakresie prawa konstytucyjnego w 1983 r. (II nagroda w Konkursie Redakcji „Państwa i Prawa" na najlepszy doktorat oraz nagroda Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego). Habilitacja w zakresie prawa konstytucyjnego w 1992 r.(wyróżnienie w 1995 r. w konkursie redakcji „Państwa i Prawa" na najlepszą habilitację oraz indywidualna nagroda I st. Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego).Tytuł profesora nadany w 2005 r. Stanowisko profesora zwyczajnego na UMK od 2006 r. Od 2005 r. profesor zwyczajny w Kujawsko-Pomorskiej Szkole Wyższej w Bydgoszczy; w 2010 r. wyróżniony przez Szkołę specjalnym medalem pamiątkowym wybitym w okazji 10. rocznicy założenia Szkoły, w uznaniu zasług na rzecz organizowania naukowej współpracy zagranicznej. Kieruje od 1992 r. Katedrą Prawa Konstytucyjnego na WPiA UMK. Był założycielem i prezesem Toruńskiego Towarzystwa Miłośników Italii. W latach 1994-1995 komentator prawno-polityczny Polskiego Radia Pomorza i Kujaw (PiK). W latach 1996-1999 prodziekan Wydziału Prawa i Administracji UMK. W latach 1999-2005 dwukrotnie wybierany dziekanem Wydziału. Doradca i sekretarz naukowy Komisji Konstytucyjnej Senatu RP I kadencji tj. od 1990-1992 r. Doradca Szefa Kancelarii Senatu RP m.in. Wojciecha Sawickiego w latach 1993-1996. W latach 1999-2002 członek Rady Legislacyjnej przy Prezesie Rady Ministrów RP w okresie rządów premiera J. Buzka. Przez trzy kadencje wiceprzewodniczący Zarządu Krajowego Polskiego Towarzystwa Prawa Konstytucyjnego będącego członkiem Międzynarodowego Stowarzyszenia Prawa Konstytucyjnego (AIDC). Członek Polskiego Towarzystwa Legislacji. Od 1996 r. członek Korespondent Wydziału Nauk Prawnych Towarzystwa Naukowego Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego,członek Towarzystwa Naukowego w Toruniu, Redaktor Naczelny „Studi polacco-italiani di Toruń" - Toruńskich Studiów Polsko-Włoskich. Stypendysta Rządu Włoskiego, Senatu Republiki Włoskiej - stypendium przyznane ad personam, kilkakrotnie stypendysta włoskiego MSZ oraz Fundacji Lanckorońskich i Margrabiny J.S. Umiastowskiej działających w Rzymie. Inicjator, wraz z ambasadorem RP przy Kwirynale śp. Bolesławem Michałkiem, doktoratu honoris causa UMK dla prof. Giovanni Spadoliniego w 1992 r. Współpracuje z LUISS-em Guido Carli w Rzymie iz Uniwersytetem Molise, a także z uniwersytetami: w Padwie, w Perugii, w Maceracie, w Trieście (Włochy), w Getyndze (Niemcy), Karolaw Pradze, w Brnie, w Ołomuńcu i w Pilznie (Rep. Czeska), w Bratysławie (Rep. Słowacka), w Kijowie, Tarnopolu i w Czerniowcach (Republika Ukrainy). Od 2007 r. członek Polsko-Ukraińskiego Klubu Profesorów Prawa Konstytucyjnego oraz od 2008 r. członek - założycielPolsko-Włoskiego Stowarzyszenia Profesorów Prawa Konstytucyjnego.
Autor 250 prac naukowych w tym 9 monografii poświęconych polskiemu i włoskiemu prawu konstytucyjnemu oraz 5 podręczników akademickich. Autor tłumaczenia Konstytucji Republiki Włoskiej wydanego w serii „Konstytucji świata" Wydawnictwa Sejmowego, Warszawa 2004 r. Publikacje m.in. w językach obcych: angielskim, włoskim, czeskim i ukraińskim. Organizator licznych międzynarodowych konferencji i seminariów naukowych, w tym współinicjator idei prawniczych kolokwiówpolsko-włoskich, organizowanych na przemian w Rzymie (LUISS) i w Toruniu (UMK) w cyklach dwuletnich oraz seminariów polsko-czeskich Toruń 2008, Bydgoszcz 2010, Praga 2010. Uczestnik licznych międzynarodowych konferencji naukowych. Uczestnik spotkania ludzi nauki z całego świata z Papieżem Janem Pawłem II w Rzymie, 9-10 września 2000 r. z okazji Roku Świętego oraz członek delegacji Senatu UMK w XI 2004 r. podczas wręczenia doktoratu honoris causa UMK Papieżowi Janowi Pawłowi II w Pałacu Apostolskim w Watykanie. Odbywał wykłady m.in. na uniwersytetach w Padwie, w Rzymie, w Maceracie i w Pradze.
W 2006 r. prof. Zbigniew Witkowski na wniosek Uniwersytetu w Padwie i Rady Ministrów Republiki Włoskiej w uznaniu jego zasług na polu współpracy naukowej i kulturalnej polsko-włoskiejzostał odznaczony przez Prezydenta Republiki Włoskiej Krzyżem Komandorskim Ordine al Merito della Repubblica Italiana (Komandoria Orderu Zasługi Republiki Włoskiej) oraz przez Prezydenta RP Złotym Krzyżem Zasługi Rzeczypospolitej Polskiej, a także w 2009 r. Medalem Komisji Edukacji Narodowej. Posiadacz Złotej Honorowej Odznaki Towarzystwa Naukowego Organizacji i Kierownictwa oraz przewodniczący Rady Programowej Oddziału TNOiK w Toruniu. Wielokrotnie nagradzany przez Szefa Kancelarii Sejmu RP, Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego oraz JM Rektora UMK.
Od marca 1995 r. członek Rady Redakcyjnej „Przeglądu Sejmowego", od 1 stycznia 2006 r. do 31 grudnia 2009 r. przewodniczący Zespołu Prawnego Rady Głównej Szkolnictwa Wyższego. Od 2009 r. członek Rady Programowej czasopisma naukowego pn. „Studia prawnoustrojowe" wydawanego na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego w Olsztynie. W 2009 r. członek Grupy Eksperckiej powołanej przez Prezesa Rady Ministrów D. Tuska dla przygotowania propozycji nowelizacji Konstytucji RP z 1997 r., uczestnik prac na projektem konstytucji promowanym w 2009 r.przez konwersatorium „Doświadczenie i Przyszłość". Ekspert Narodowego Centrum Nauki w Krakowie, uczestnik międzynarodowej grupy ekspertów ds.Ewaluacji Osiągnieć Instytutów Naukowych Czeskiej Akademii Nauk w 2010/2011 r.
Promotor postępowania o nadanie tytułu doktora honoris causa UMK w Toruniu, prof. zw. dr hab. Januszowi Trzcińskiemu, Prezesowi Naczelnego Sądu Administracyjnego. Recenzent w postępowaniu o tytuł doktora honoris causa Uniwersytetu Warszawskiego dla dra Eckerta Hiena, Prezesa Federalnego Sądu Administracyjnego RFN, recenzent w postępowaniach o tytuł profesora przed Centralną Komisją ds. Tytułu i Stopni Naukowych, recenzent w postępowaniach uniwersyteckich o stanowiska profesorów nadzwyczajnychi zwyczajnych, recenzent w 4 postępowaniach habilitacyjnych, recenzent w 21 postępowaniach doktorskich, promotor 4 przewodów doktorskich. Promotor kilkuset prac magisterskich na kierunkach: prawo, administracja i europeistyka oraz kilkudziesięciu licencjatów na kierunkach: administracja i europeistyka.