Wawrzyniec Gembicki jako biskup chełmińskiej i pomezańskiej diecezji wieczysty administrator (1600-1610)

Książka ks. Kalinowskiego jest pierwszą pełną, opartą na szerokiej bazie źródeł archiwalnych, monografią biskupa Gembickiego jako rządcy diecezji chełmińskiej i pomezańskiej. [...]Autor monografię swą oparł na stosunkowo dobrze zachowanych źródłach archiwów Gniezna, Krakowa, Olsztyna, Poznania, Płocka i Włocławka, przede wszystkim jednak na bogatej spuściźnie archiwum chełmińskiego, zgromadzonej w Archiwum Diecezjalnym w Pelplinie. Ponadto wykorzystał źródła drukowane i literaturę przedmiotu, wykazał przy tym wielką samodzielność badawczą. Korzystanie ze źródeł ułatwiała mu doskonała znajomość języka łacińskiego. Pozwoliło to ks.Kalinowskiemu nie tylko na pełne ukazanie postaci i rządów biskupa w diecezji chełmińskiej, lecz także na sprostowanie niektórych powtarzanych błędnych informacji i ustalenie nowych dotąd nieznanych faktów. [...]

Ks. Prof.Anastazy Nadolny

Przedmowa         9

Wstęp    15

Rozdział pierwszy

POCHODZENIE I LATA MŁODZIEŃCZE      27

1.      Rodowód i rodzina   28

2.      Lata młodzieńcze                    38

Rozdział drugi

DROGA DO EPISKOPATU I OBJECIE DIECEZJI      45

1.      Początki drogi           47

2.      Na dworze królewskim           52

3.      Wielki sekretarz Królestwa     59

4.      Godności i beneficja kościelna             63

5.      Biskup-nominat chełmiński   73

6.      Sakra biskupia i objęcie diecezji          77

Rozdział trzeci

DZIAŁALNOŚĆ W DIECEZJACH 83

1.      Pasterz diecezji        85

2.      Urzędy biskupie – kuria, konsystorz generalny i oficja laty                 106

3.      Sprawy sądowe      126

4.      Współpraca z kapitułą chełmińską             129

5.      Organizacja terytorialna          162

6.      Synod diecezjalny         192

7.      Współpraca z zakonami                199 

8.      Zarząd miast i majątków biskupstwa         226

Rozdział czwarty

W SŁUŻBIE RZECZYPOSPOLITEJ       241

1.      Senator Rzeczypospolitej             243

2.      Biskup Gembicki a stany pruskie        252

3.      Kanclerz wielki koronny        266

Rozdział piąty

Z ZIEMI CHEŁMIŃSKIEJ NA STOLICĘ PRYMASOWSKĄ       271

1.      Biskup kujawski i pomorski        273

2.      Arcybiskup gnieźnieński        276

ZAKOŃCZENIE        279

ZAŁĄCZNIK        283

BIBLIOGRAFIA        359

WYKAZ SKRÓTÓW        375

WYKAZ ILUSTRACJI, MAP I TABEL        377