Rok liturgiczny i Kalendarz w reformie Soboru Watykańskiego II

Seria: Scripta Theologica Thoruniensia, t. 12

Sobór Watykański II podjął z trzeźwym realizmem tezę: Ecclesia semper reformanda. Soborowe dzieło odnowy samego siebie Kościół rozpoczął od prac nad reformą liturgii. Zostało ono zawarte i wyrażone w pierwszym dokumencie Vaticanum II, czyli w Konstytucji o świętej liturgii, Sacrosanctum Concilium, nazywanej prymicjami tegoż soboru. Jej uchwalenie było wydarzeniem bez precedensu i nie miało równego sobie w całej dotychczasowej historii Kościoła. Jeszcze nigdy dotąd żaden z soborów powszechnych nie zajął się liturgią ex professo i nie poświęcił jej oddzielnego dokumentu. Po raz pierwszy zdarzyło się, że sobór ekumeniczny ujął liturgię całościowo, wskazując na jej założenia biblijno-teologiczne, jak również na jej aspekty celebracyjne i duszpasterskie .
Rozpoczęcie soborowych obrad od dyskusji nad dokumentem o liturgii jest faktem niezwykle wymownym. Z jednej strony świadczy to o znaczeniu i miejscu liturgii w całej działalności Kościoła, z drugiej zaś o potrzebie jej odnowy oraz o konieczności przystosowania jej formy do zmieniających się warunków życia i duchowych potrzeb współczesnego człowieka.
Jednym z istotnych elementów, „segmentów”, soborowej odnowy liturgii, rozłożonej na lata, była reforma roku liturgicznego i Kalendarza rzymskiego, która dokonała się zgodnie z założeniami soborowej Konstytucji o liturgi .

Wykaz skrótów

Wstęp

Rozdział I

REDAKCJA ROKU I KALENDARZA LITURGICZNEGO W PRACACH SOBORU WATYKAŃSKIEGO II (1962-1965)

1.1. Prace Przygotowawczej Komisji Liturgicznej

1.2. Prace Soborowej Komisji Liturgicznej

1.3. Kształtowanie się kolejnych artykułów V rozdziału Konstytucji o liturgii

1.3.1. Natura roku liturgicznego

1.3.2. Reforma roku liturgicznego

Rozdział II

PRACE CONSILIUM NAD REEORMĄ ROKU LITURGICZNEGO I KALENDARZA RZYMSKIEGO (1965-1967)

2.1. Pierwsza relacja - V sesja plenarna (27 kwietnia 1965 r.)

2.2. Druga relacja -VI sesja plenarna (1 grudnia 1965 r.)

2.2.1. Projekt I- Schemata n. 109

2.2.2. Projekt II - Schemata n. 132

2.3. Trzecia relacja - VII sesja plenarna (12 października 1966 r.)

2.3.1. Projekt III - Schemata n. 138

2.3.2. Projekt IV - Schemata n. 154

2.3.3. Projekt V - Schemata n. 154, 9-Addenda

2.3.4. Projekt VI - Schemata n. 174

2.3.5. Projekt VII - Schemata n. 188

2.4. Czwarta relacja - VIII sesja plenarna (10-19 kwietnia 1967 r.)

2.4.1. Projekt VIII - Schemata n. 225

2.4.2. Projekt IX - Schemata n. 260

Rozdział III

CHRYSTOLOGICZNY WYMIAR ROKU LITURGICZNEGO

(Proprium de Tempore)

3.1. Doroczna celebracja misterium paschalnego

3.1.1. Święta paschalne

3.1 1.1. Triduum Paschalne

3.1.1.2. Okres paschalny

3.2. Czas przygotowania do Paschy - okres Wielkiego Postu

3.2.1. Struktura i czas trwania

3.2.2. Charakter pokutny i chrzcielny

3.3. Cykl Objawienia

3.3.1. Czas Narodzenia Pańskiego

3.3.2. Czas Adwentu

3.4. Okres ,,w ciągu roku"

3.4.1. Rewaloryzacja niedzieli

3.4.2. Uroczystości Pańskie

Rozdział IV

ŚWIĘCI W CHRYSUJSOWEI TAJEMNICY PASCHALNEI

(Proprium de Sanctis)

4.1. Zmniejszenie liczby świąt dewocyjnych

4.1.1. Święta Pańskie

4.1.2. Obchody maryjne

4.1.3. Świętego Józefa Robotnika

4.1.4. Świętych Aniołów

4.2. Kryteria zmian obchodów świętych

4.2.1. Problemy natury hagiograficznej z pozostaniem W Kalendarzu

4.2.2. Założyciele „tytułów" w Rzymie

4.2.3. Święci o charakterze lokalnym i szczególnym

4.2.3.1. Męczennicy nie-Rzymianie

4.2.3.2. Święci nie-męczennicy

4.2.4. Święci papieże

4.2.5. Starożytni męczennicy rzymscy

4.2.6. Wybór świętych ważniejszych

4.3. Ustalenie terminu obchodu

4.4. Zmiana tytułów świętych

4.5. Uniwersalizm Kalendarza

4.5.1. Wykaz chronologiczny świętych

4.5.2. Wykaz geograficzny świętych

Rozdział V

ZMIANA GRADACJI DNI LITURGICZNYCH

5.1. Prace redakcyjne

5.2. Stan gradacji i sposób celebracji W nowym Kalendarzu

5.2.1. Uroczystości

5.2.2. Święta

5.2.3. Wspomnienia obowiązkowe

5.2.4. Wspomnienia dowolne

Rozdział VI

ZATWIERDZENIE I OGŁOSZENIE ZREFORMOWANEGO KALENDARZA

6.1. Stanowisko Kuru Rzymskie

6.2. Ustalenia Komisji Mieszanej

6.3. Aprobata i ogłoszenie Kalendarza rzymskiego

6.4. Reakcje na ogłoszenie Kalendarza

6.5. Ponowne zmiany

Zakończenie

Bibliografia

Riassunto

ANEKSY

Aneks 1. Komentarz historyczny do zreformowanego rzymskiego Kalendarza powszechnego

Aneks 2. Zmiany naniesione do Kalendarza

Aneks 3. Alfabetyczny wykaz świętych w nowym Kalendarzu