Janusz Szulist

Teologia państwa w pismach Josepha Ratzingera (Benedykta XVI)

Wysyłamy w ciągu 14 dni
ISBN:
978-83-231-3715-3
Rok wydania:
2016
Liczba stron:
502
Nr wydania:
pierwsze
Typ okładki:
miękka
Wydawca:
Wydawnictwo Naukowe Uniwersytetu Mikołaja Kopernika

38,40 zł

miękka

Janusz Szulist

Teologia państwa w pismach Josepha Ratzingera (Benedykta XVI)

Kategoria produktu:

Państwo i Kościół współtworzą komplementarną rzeczywistość, w której jednostka ludzka rozwija swoją osobowość. Współdziałanie tych dwóch instytucji pozwala człowiekowi odkrywać powołanie, jak również stanowi pomoc w humanizowaniu świata, co jest wszak kontynuowaniem dzieła stworzenia. Pisma Josepha Ratzingera (także jako papieża), z uwagi na teologiczny charakter, w istotnym stopniu dopełniają współczesną analizę struktur wspólnot politycznych. Teologia państwa w jego nauczaniu posiada profil eklezjalny. Z tego względu jako konieczne jawi się zaprezentowanie eklezjologii, a następnie na jej kanwie (konkretnie na fundamencie eklezjalnego doświadczenia wspólnoty) wskazanie elementów państwa traktowanych jako obszar ludzkiego działania, które jest inspirowane Słowem Bożym i łaskami przekazywanymi człowiekowi za pośrednictwem Kościoła.

Wykaz skrótów / 17
Wstęp / 19
ROZDZIAŁ I.
ETYCZNO-MORALNY ASPEKT ZAANGAŻOWANIA POLITYCZNEGO
1. Priorytetowość człowieka pośród porządku stworzenia / 36
1.1. Naturalne ukierunkowanie człowieka na dobro / 37
1.2. Człowiek istotą wolną / 43
1.3. Tożsamość zbawcza człowieka / 48
2. Moralność polityka / 52
2.1. Sumienie w dyskursie politycznym / 52
2.1.1. Poznawcza funkcja sumienia / 53
2.1.2. „Godzina sumienia” / 59
2.2. Zasada odpowiedzialności przed Bogiem w działalności politycznej / 63
2.3. Sens nadziei w działalności politycznej / 67

ROZDZIAŁ II. EKLEZJALNE DOŚWIADCZENIE WSPÓLNOTY
1. Eucharystyczne misterium Kościoła / 75
1.1. Geneza wspólnoty Kościoła / 75
1.1.1. Świadomość kształtowania społeczności świętej / 76
1.1.2. Eucharystia fundamentem Kościoła / 81
1.1.2.1. Wzorcowa jedność Kościoła w Eucharystii / 81
1.1.2.2. Dynamika eucharystycznego wzrastania w Chrystusie / 88
1.1.2.3. Ofiarnicza obecność Chrystusa w Eucharystii / 93
1.1.2.4. Fundamentalna rola zgromadzenia eucharystycznego w kształtowaniu poczucia wspólnotowości / 102
1.2. Pneumatologiczny aspekt zgromadzenia eucharystycznego / 107
2. Elementy i struktura wspólnot w oparciu o koncepcje Kościoła / 109
2.1. Kościół ludem Bożym, czyli wspólnota zjednoczona wokół Boskiego autorytetu  / 110
2.1.1. Biblijna koncepcja Ludu Bożego jako wzorcowy sposób wykonywania władzy / 111
2.1.1.1. Lud Boży jako lud przymierza / 112
2.1.1.2. Kościół jako lud Chrystusa zgromadzony wokół Słowa / 124
2.1.2. Struktura Ludu Bożego / 126
2.1.2.1. Elementy konstytutywne ludu w aspekcie nauki objawionej / 127
2.1.2.2. Sakramentalna introdukcja do nowego Ludu Bożego / 131
2.1.3. Otwartość i dynamika nowego Ludu Bożego / 139
2.1.4. Apostolat świeckich – współczesny sposób obecności w świecie nowego Ludu Bożego / 146
2.2. Kościół Mistycznym Ciałem Chrystusa, czyli fundament dla różnorodności w strukturach społecznych / 151
2.2.1. Pawłowa interpretacja Ciała Mistycznego / 152
2.2.1.1. Źródła koncepcji Ciała Mistycznego w nauczaniu św. Pawła / 153
2.2.1.2. Formy objawiania się Ciała Mistycznego / 157
2.2.2. Struktura Ciała Mistycznego / 160
2.2.2.1. Głowa Ciała Mistycznego / 161
2.2.2.2. Członki Ciała Mistycznego / 168
2.2.2.3. Mistycyzm Ciała w relacji do struktur społecznych i politycznych / 174
2.3. Kościół świątynią Ducha Świętego, czyli zakres wewnętrznej dynamiki wspólnotowej / 177
2.3.1. Jezus prasakramentem zbawienia w Duchu Świętym / 179
2.3.2. „Przynależność do siebie” w Duchu Świętym / 185
2.3.3. Przymioty Kościoła z uwagi na odniesienie do Ducha Świętego / 188
2.3.4. Charyzmaty realizowane przez wiernych mocą Ducha Świętego / 203
2.3.4.1. Miłość Boża źródłem charyzmatów / 203
2.3.4.2. Społeczny aspekt charyzmatów / 205
2.3.4.3. Przykłady postaw świętych heroicznie realizujących charyzmaty / 212
3.
Konkretyzacja postulatu misyjności wspólnoty Kościoła wobec państwa / 214
3.1. Konfrontacja ze światem / 215
3.2. Sprawowanie czynności kultycznych w rzeczywistości doczesnej / 218
3.3. Ewangelizacja / 225
3.3.1. Ewangeliczny profil istnienia Kościoła w świecie    / 225
3.3.2. Metodologia ewangelizacji / 229
3.3.2.1. Prawda o Chrystusie – aspekt przedmiotowy ewangelizacji / 229
3.3.2.2. Głosiciele Dobrej Nowiny – podmiotowy aspekt ewangelizacji / 234
3.3.2.3. Zasady ewangelizacji / 240

ROZDZIAŁ III. WSPÓLNOTA PAŃSTWA W PORZĄDKU ZBAWCZYM
1. Teocentryczny aspekt stosunków politycznych / 246
1.1. Podstawy teologiczne życia społecznego / 247
1.2. Religijny kontekst polityki / 252
1.3. Koncepcja pokojowej koegzystencji religii i polityki / 259
1.4. Redukcjonistyczne interpretacje działań natury politycznej    / 264
2. Naturalny aspekt istnienia wspólnoty państwa / 268
2.1. Idea humanizmu chrześcijańskiego w państwie / 268
2.2. Państwo na fundamencie narodu / 277
2.2.1. Naród jako wspólnota naturalna / 277
2.2.2. Wzorcowe odniesienie osoby do narodu w ramach państwa / 280
2.2.3. Negatywne zjawiska w kontekście państwa o pochodzeniu narodowym / 285
3.
Zasady społeczne określające humanizujący styl funkcjonowania wspólnoty państwa / 287
3.1. Dobro wspólne zasadą konstytuującą państwo    / 288
3.1.1. Dobro wspólne w kontekście miłości / 288
3.1.2. Zasady wymiany dóbr we wspólnocie politycznej / 293
3.2. Solidarność na rzecz rozwoju człowieka / 298
3.2.1. Miłość fundamentem solidarności / 298
3.2.2. Wzrastanie w człowieczeństwie w ramach solidarności / 300
3.3. Pomocniczość w wolności obywateli / 303
3.3.1. Nienaruszalność dóbr natury osobowej / 303
3.3.2. Zakres znaczeniowy pomocniczości    / 305
4. Modele państwa / 308
4.1. Państwo realizujące postulaty społeczeństwa obywatelskiego / 308
4.1.1. Personalistyczny profil społeczeństwa obywatelskiego / 309
4.1.1.1. Dobro obywatela priorytetem państwa / 309
4.1.1.2. Cechy społeczności obywatelskiej / 311
4.1.2. Postulat samorealizacji obywateli / 313
4.1.3. Niebezpieczeństwo państwa uprzedmiotawiającego obywateli    / 316
4.1.3.1. Mityczna koncepcja państwa / 316
4.1.3.2. Postulat odmitologizowania państwa / 318
4.2. Model państwa laickiego / 327
4.2.1. „Zdrowa” laickość państwa, czyli laickość w kontekście moralności ewangelicznej / 328
4.2.1.1. Przedmiot wiary chrześcijan zaangażowanych politycznie    / 329
4.2.1.1.1. Bóg – odwieczny Logos w realizacji etosu politycznego / 329
4.2.1.1.2. Bóg nieskończoną miłością / 332
4.2.1.2. Dialogiczna relacja ze światem w aspekcie wiary / 333
4.2.2. Laickość patologizująca relacje społeczne / 337
4.2.2.1. Historyczno-ideologiczne tło wzajemnej wrogości Kościoła i państwa / 338
4.2.2.2. Czynniki antagonizujące rozdział państwa od Kościoła / 340
4.3. Koncepcja państwa prawa / 342
4.3.1. Źródła prawa w państwie / 343
4.3.2. Szczególna troska wobec prawa w państwie    / 345
4.3.2.1. Internalizacja zasad prawa naturalnego w naturze człowieka / 346
4.3.2.2. Tożsamość prawości i sprawiedliwości / 349
4.3.3. Relatywizm zagrożeniem dla prawości / 351
5. System wykonywania władzy we wspólnocie państwowej / 353
5.1. Władza w nauce objawionej / 354
5.1.1. Specyfika wykonywania władzy w Ewangelii / 355
5.1.2. Posłuszeństwo władzy (Rz 13, 1) / 357
5.2. Troska o osobę naczelnym postulatem wykonywania władzy w państwie / 361
5.3. Cecha komplementarności władzy / 365
5.4. Demokratyczny system wykonywania władzy / 367
5.4.1. Istota demokracji / 368
5.4.1.1. Koncepcje demokracji / 368
5.4.1.2. Dobro wspólne i sprawiedliwość w perspektywie demokracji / 371
5.4.2. Otwarcie osoby na Boga w systemach demokratycznych / 374
5.4.3. Demokratyzacja struktur i działań / 382
5.4.3.1. Demokratyzacja w prawdzie / 383
5.4.3.2. Trendy destabilizujące systemy demokratyczne / 386
6. Gospodarka we wspólnocie państwowej / 388
6.1. Człowiek istotą gospodarującą w państwie – podmiotowy charakter gospodarki / 389
6.2. Redukcjonistyczna koncepcja gospodarki / 392
6.3. Stymulująca rola państwa w stosunku do gospodarki wolnorynkowej / 397
ROZDZIAŁ IV.
ZAKRES WSPÓŁPRACY WSPÓLNOT PAŃSTWOWYCH W RAMACH SPOŁECZNOŚCI ŚWIATOWEJ
1. Idea pokoju międzynarodowego    / 402
1.1. Pokój światowy darem zbawczym dla wszystkich / 403
1.2. Rola organizacji międzynarodowych w budowaniu pokoju w świecie / 407
2. Niedostatek dóbr – światowy aspekt ubóstwa / 410
2.1. Współczesne formy ubóstwa    / 411
2.2. Uzasadnienie dla świadczenia pomocy najuboższym / 413
2.3. Formy przezwyciężania deficytu dóbr / 416
3.
Od ekologii ludzkiej do pietyzmu wobec natury – kwestia ekologiczna / 420
3.1. Moralny aspekt współczesnej kwestii ekologicznej / 420
3.2. Sposoby przezwyciężania kwestii ekologicznej / 424
4. Globalizacja / 427
4.1. Dynamika procesu globalizacji / 428
4.2. Konieczność solidarnego współdziałania w ramach społeczności globalnej / 431

Zakończenie / 437
Bibliografia / 455
Summary    / 493
Indeks osób / 499




Brak recenzji

Na razie nie ma recenzji dla książki. Możesz napisać własną!!!

Napisz recenzję

Napisz własną recenzję

Captcha
  • Janusz Szulist

    Kapłan diecezji pelplińskiej. Doktor habilitowany nauk teologicznych z zakresu katolickiej nauki społecznej. Profesor nadzwyczajny w Katedrze Pedagogiki, Katolickiej Nauki Społecznej i Prawa Kanonicznego Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Wykładowca katolickiej nauki społecznej w Wyższym Seminarium Duchownym w Pelplinie. Członek kapituły Narodowego Komitetu Seniora.

Newsletter

Jeśli są Państwo zainteresowani otrzymywaniem aktualnych informacji z Wydawnictwa Naukowego UMK, prosimy o zapisanie się do listy odbiorców naszego newslettera.

Dodano do koszyka:

Lorem ipsum