LC 1: Konwicki

W numerze:

Joanna Cieplińska
GRY I IDEE, CZYLI BIOGRAFICZNE WARIACJE TADEUSZA KONWICKIEGO
Tematem artykułu są stosowane przez Tadeusza Konwickiego zabiegi i metody służące skonstruowaniu formuły biografii otwartej, w której przenikają się warstwy realistyczne i fikcyjne. Autorka skupia się na aktach mitologizacji przeszłości oraz demaskacji narodowych i pokoleniowych mitów w twórczości Konwickiego. Opisuje dwie skrajne postawy pisarza: moralisty oraz przedstawiciela nurtu błazeńskiego w literaturze polskiej.

Piotr Perkowski
„CAŁA POLSKA STOI DZIŚ W KOLEJKACH". POWIEŚCI KONWICKIEGO JAKO ŹRÓDŁO DO BADANIA CODZIENNOŚCI PRL-U
Artykuł jest próbą syntetycznego omówienia powieściowej twórczości Tadeusza Konwickiego z lat 1950-1984 w kontekście jej przydatności do badań nad historią społeczną Polski Ludowej. Przypadek Konwickiego wskazuje, jak trudno badaczowi dziejów społecznych wykorzystywać powieści tego okresu jako przekazy źródłowe. Skuteczność jego analiz uzależniona jest bowiem od znajomości metody pisarskiej autora, ale i ewolucji tej twórczości.

Bernadetta Żynis
„TO JEST KONWICKI, CZY NIE JEST?" O PODMIOTOWOŚCI SYLLEPTYCZNEJ
Pisarstwo Konwickiego służy przeformułowaniu związków, jakie zachodzą między rzeczywistością a pismem, autobiografią a literackością. Nie można oddzielić empirii od pisma (fikcji). Tekst i „życie" stanowią swego rodzaju wstęgę Moebiusa - przejście między nimi jest płynne, linia graniczna nie do wskazania. Nieprzeczytane książki „nie żyją", niepodlegające narracji życie - nie istnieje.

Przemysław Kaniecki
NOC DOŻYNEK. PROBLEMATYKA ŚMIERCI WE WNIEBOWSTĄPIENIU
Podstawowe linie interpretacyjne powieści wyznacza kategoria śmierci. Kaniecki wskazuje, w jaki sposób Konwicki komunikuje czytelnikowi, że główny bohater utworu - jak i większość postaci - nie żyje oraz za pomocą jakich środków buduje sugestywność świata przedstawionego. Problematykę śmierci rozpatrywać należy na dwóch poziomach interpretacyjnych: politycznym (obraz totalitaryzmu) oraz egzystencjalnym.

Jan Walc
ŚWIADOMOŚĆ
Tekst jest fragmentem nigdy w całości nieopublikwanej pracy Walca „Tadeusza Konwickiego przedstawianie świata" (1975). Prezentowany jest w nim kontekst biograficzny pisarza: doświadczenia, które wywołały u niego, jak i u całego jego pokolenia, zwątpienie we wszelkie aksjomaty. Przekłada się to na artystyczny kształt dzieł dojrzałej twórczości Konwickiego: subiektywizację formy, rezygnację z narratora komentującego przedstawiony świat z zewnątrz; a także na konstrukcję tragicznych protagonistów - którym przeszkadza świadomość.

Agnieszka Czajkowska
MITOLOGIZACJA I MISTYFIKACJA. TWÓRCZOŚĆ TADEUSZA KONWICKIEGO WOBEC ROMANTYCZNEGO POWROTU DO „KRAJU LAT DZIECINNYCH"
Prezentowane odczytanie twórczości Konwickiego oparte jest na „nieufności" wobec tekstów - balansujących między zmitologizowanym obrazem miejsc powrotu (utrwalony w kulturze mit kresowy - „fenomen kresów") a zawartą w nich prawdą autobiograficzną. Autorka stawia pytanie o aksjologiczne uwarunkowania stanu świadomości pisarza współczesnego, który dokonuje rozrachunku z własną biografią.

Elżbieta Kiślak
PRAWDA MIŁOSZA, PRAWDA KONWICKIEGO
Tekst przedstawia dynamikę wzajemnych relacji Tadeusza Konwickiego i Czesława Miłosza w perspektywie filmowej adaptacji Doliny Issy; kładzie nacisk na różnicę historycznych doświadczeń obydwu twórców, istotniejszą od wspólnoty litewskiego rodowodu, o czym może świadczyć rekonstrukcja punktów spornych adaptacji z punktu widzenia autora powieści i reżysera.